{"id":411,"date":"2018-08-28T09:48:40","date_gmt":"2018-08-28T07:48:40","guid":{"rendered":"https:\/\/zmianawarty.pl\/?p=411"},"modified":"2025-09-19T15:39:42","modified_gmt":"2025-09-19T13:39:42","slug":"zachowek-co-to-jest-kto-i-kiedy-moze-go-zadac","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/zachowek-co-to-jest-kto-i-kiedy-moze-go-zadac\/","title":{"rendered":"Zachowek \u2013 co to jest, kto i kiedy mo\u017ce go \u017c\u0105da\u0107?"},"content":{"rendered":"<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_86 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-white ez-toc-container-direction\">\n<div class=\"ez-toc-title-container\"><p class=\"ez-toc-title\" style=\"cursor:inherit\">Spis tre\u015bci<\/p>\n<\/div><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/zachowek-co-to-jest-kto-i-kiedy-moze-go-zadac\/#Uprawnieni_do_zachowku\" >Uprawnieni do zachowku<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/zachowek-co-to-jest-kto-i-kiedy-moze-go-zadac\/#Zachowek_prawo_spadkowe_%E2%80%93_Przyklad\" >Zachowek prawo spadkowe &#8211; Przyk\u0142ad:<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/zachowek-co-to-jest-kto-i-kiedy-moze-go-zadac\/#Kiedy_zachowek_sie_nie_nalezy\" >Kiedy zachowek si\u0119 nie nale\u017cy<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Zachowek to uprawnienie, kt\u00f3re ma na celu zabezpieczenie interes\u00f3w spadkobierc\u00f3w ustawowych niezale\u017cnie od tego, kto zosta\u0142 powo\u0142any do dziedziczenia na podstawie testamentu. Zachowek chroni zatem interesy cz\u0142onk\u00f3w najbli\u017cszej rodziny, na wypadek gdyby uznali oni, \u017ce s\u0105 pokrzywdzeni przez spadkodawc\u0119 wskutek jego decyzji testamentowych, gdy nie otrzymali nic lub poni\u017cej kwot okre\u015blonych przez prawo spadkowe jako minimalne.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zachowek przys\u0142uguje tylko najbli\u017cszej rodzinie spadkodawcy, tj. zst\u0119pnym (jego dzieciom, wnukom, prawnukom itd.) oraz co do zasady ma\u0142\u017conkowi i rodzicom, kt\u00f3rzy byliby powo\u0142ani do spadku z ustawy. Takie uprawnienie nie przys\u0142uguje rodze\u0144stwu spadkodawcy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wysoko\u015b\u0107 zachowku zale\u017cy od warto\u015bci cz\u0119\u015bci maj\u0105tku, kt\u00f3ra nale\u017ca\u0142aby si\u0119 danej osobie w przypadku dziedziczenia na podstawie ustawy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Najcz\u0119\u015bciej zachowek r\u00f3wna si\u0119 po\u0142owie tego, co dana osoba dziedziczy\u0142aby na podstawie ustawy. Jednak w wyj\u0105tkowych sytuacjach (w przypadku os\u00f3b niepe\u0142noletnich lub niezdolnych do pracy) zachowek mo\u017ce wynosi\u0107 \u2154 tego, co by\u0142oby nale\u017cne w drodze dziedziczenia ustawowego.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<iframe title=\"Firma w testamencie - Jak przygotowa\u0107 si\u0119 do biznesowej zmiany warty?\" width=\"525\" height=\"295\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/Op1WOr19ChU?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe>\n<\/div><figcaption class=\"wp-element-caption\">Jak przygotowa\u0107 si\u0119 do biznesowej sukcesji? Zobacz nasz film!<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Uprawnieni_do_zachowku\"><\/span>Uprawnieni do zachowku <span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Uprawnieni do zachowku mog\u0105 skorzysta\u0107 ze swojego prawa w terminie pi\u0119ciu lat od og\u0142oszenia testamentu. Roszczenie o wyp\u0142at\u0119 zachowku jest roszczeniem pieni\u0119\u017cnym. Oznacza to, \u017ce uprawnieni do zachowku mog\u0105 wytoczy\u0107 pow\u00f3dztwo przeciwko spadkobiercom zmar\u0142ego o zap\u0142at\u0119 kwoty tytu\u0142em nale\u017cnego im zachowku. Dopuszczalne jest te\u017c pozas\u0105dowe zawarcie ugody pomi\u0119dzy spadkobiercami i dobrowolna zap\u0142ata zachowku.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\n\nZach\u0119camy do zapoznanie si\u0119 z naszymi wpisami na takie tematy jak&nbsp;<a href=\"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/kto-to-jest-zarzadca-sukcesyjny-i-jaki-jest-zakres-jego-dzialania\/\">kto mo\u017ce by\u0107 zarz\u0105dc\u0105 sukcesyjnym<\/a>&nbsp;oraz&nbsp;<a href=\"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/25-listopada-wchodzi-w-zycie-ustawa-o-zarzadzie-sukcesyjnym\/\">zarz\u0105d sukcesyjny ustawa<\/a>.\n\n<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wa\u017cn\u0105 kwesti\u0105 podczas ustalania wysoko\u015bci zachowku jest okre\u015blenie warto\u015bci ca\u0142ego maj\u0105tku spadkodawcy, od kt\u00f3rego zachowek ma by\u0107 wyliczony. Sk\u0142ada si\u0119 na niego nie tylko to, co zmar\u0142y pozostawi\u0142 w chwili \u015bmierci, ale r\u00f3wnie\u017c niekt\u00f3re darowizny dokonane za \u017cycia spadkodawcy i zapisy windykacyjne.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Zachowek_prawo_spadkowe_%E2%80%93_Przyklad\"><\/span>Zachowek prawo spadkowe &#8211; Przyk\u0142ad: <span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>Spadkodawca (rozwiedziony) mia\u0142 trzech pe\u0142noletnich syn\u00f3w: A, B i C. Spadkodawca zostawi\u0142 w spadku przedsi\u0119biorstwo o warto\u015bci 3 000 000 z\u0142. Zgodnie z testamentem, przedsi\u0119biorstwo po spadkodawcy otrzyma\u0142 syn A. Pozostali synowie zostali pomini\u0119ci w testamencie.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>&nbsp;<\/em><em>By\u0142ej \u017conie w og\u00f3le nie przys\u0142uguje zachowek. Jednak synowie B i C maj\u0105 prawo do ubiegania si\u0119 o zachowek od syna A. Gdyby nie testament, ka\u017cdy z syn\u00f3w otrzyma\u0142by bowiem \u2153 udzia\u0142u w spadku (przedsi\u0119biorstwie). Ze wzgl\u0119du na to, \u017ce synowie B i C zostali pomini\u0119ci w testamencie, przys\u0142uguje im po\u0142owa z ustawowej \u2153 udzia\u0142u w spadku, czyli po <sup>1\/<\/sup><sub>6<\/sub> warto\u015bci spadku (500 000 z\u0142).<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>&nbsp;<\/em><em>Syn B wyst\u0105pi\u0142 z roszczeniem o wyp\u0142at\u0119 zachowku w kwocie 500 000 z\u0142 do brata A. Syn C nie dochodzi nale\u017cnego mu zachowku (jest to bowiem jego prawo z kt\u00f3rego nie musi korzysta\u0107). W trakcie post\u0119powania okaza\u0142o si\u0119, \u017ce pi\u0119\u0107 lat przed swoj\u0105 \u015bmierci\u0105 spadkodawca darowa\u0142 synowi B nieruchomo\u015b\u0107 o warto\u015bci 450 000 z\u0142. Warto\u015b\u0107 darowizny powi\u0119ksza zatem podstaw\u0119 obliczenia zachowku, kt\u00f3ra wynosi teraz 3 450 000 z\u0142. Synowi B przys\u0142uguje wi\u0119c 575 000 z\u0142 (\u00bd z \u2153 z 3&nbsp;450&nbsp;000 z\u0142). Syn B powinien jednak odliczy\u0107 od tej kwoty warto\u015b\u0107 otrzymanej nieruchomo\u015bci, w zwi\u0105zku z czym nale\u017cny mu zachowek wynosi 125 000 z\u0142.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Warto te\u017c wskaza\u0107, \u017ce nie zawsze najbli\u017cszym przys\u0142uguje prawo do zachowku. Trac\u0105 je np. osoby, kt\u00f3re zosta\u0142y uznane przez s\u0105d za niegodne dziedziczenia, odrzuci\u0142y spadek przypadaj\u0105cy im z ustawy lub zosta\u0142y skutecznie wydziedziczone.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Kiedy_zachowek_sie_nie_nalezy\"><\/span>Kiedy zachowek si\u0119 nie nale\u017cy<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Niegodnym dziedziczenia mo\u017ce zosta\u0107 uznany spadkobierca, kt\u00f3ry:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>umy\u015blnie dopu\u015bci\u0142 si\u0119 ci\u0119\u017ckiego przest\u0119pstwa przeciwko spadkodawcy,<\/li>\n\n\n\n<li>podst\u0119pem lub gro\u017ab\u0105 nak\u0142oni\u0142 spadkodawc\u0119 do sporz\u0105dzenia lub odwo\u0142ania testamentu albo w taki sam spos\u00f3b przeszkodzi\u0142 mu w dokonaniu jednej z tych czynno\u015bci, b\u0105d\u017a<\/li>\n\n\n\n<li>umy\u015blnie ukry\u0142 lub zniszczy\u0142 testament spadkodawcy, podrobi\u0142 lub przerobi\u0142 jego testament albo \u015bwiadomie skorzysta\u0142 z testamentu przez inn\u0105 osob\u0119 podrobionego lub przerobionego, <\/li>\n\n\n\n<li>uporczywie uchyla\u0142 si\u0119 od\u202fwykonywania wobec spadkodawcy obowi\u0105zku alimentacyjnego okre\u015blonego co\u202fdo\u202fwysoko\u015bci orzeczeniem s\u0105dowym, ugod\u0105 zawart\u0105 przed\u202fs\u0105dem albo\u202finnym organem albo\u202finn\u0105 umow\u0105;&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>uporczywie uchyla\u0142 si\u0119 od\u202fwykonywania obowi\u0105zku pieczy nad\u202fspadkodawc\u0105, w\u202fszczeg\u00f3lno\u015bci wynikaj\u0105cego z\u202fw\u0142adzy rodzicielskiej, opieki, sprawowania funkcji rodzica zast\u0119pczego, ma\u0142\u017ce\u0144skiego obowi\u0105zku wzajemnej pomocy albo\u202fobowi\u0105zku wzajemnego szacunku i\u202fwspierania si\u0119 rodzica i\u202fdziecka.&nbsp;<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Spadkobierca niegodny dziedziczenia zostaje wy\u0142\u0105czony od dziedziczenia, tak jakby nie do\u017cy\u0142 otwarcia spadku. Warto zaznaczy\u0107, \u017ce uznanie spadkobiercy za niegodnego dziedziczenia nie nast\u0119puje z mocy prawa, lecz wymagane jest przeprowadzenie odr\u0119bnego post\u0119powania s\u0105dowego. Z \u017c\u0105daniem uznania za niegodnego mo\u017ce wyst\u0105pi\u0107 ka\u017cdy, kto ma w tym interes, a wi\u0119c osoby, kt\u00f3re dziedziczy\u0142yby w miejsce niegodnego i kt\u00f3re maj\u0105 w tym interes maj\u0105tkowy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zachowek oraz spos\u00f3b jego obliczenia stanowi\u0105 cz\u0119sto du\u017cy problem dla spadkobierc\u00f3w. Z tego wzgl\u0119du S\u0105d Najwy\u017cszy w wyroku wydanym w 2017 roku uzna\u0142, \u017ce istnieje mo\u017cliwo\u015b\u0107 zawarcia umowy zrzeczenia si\u0119 zachowku. W\u0105tpliwo\u015bci te rozwi\u0105za\u0142a nowelizacja przepis\u00f3w, w kt\u00f3rych wprost przewidziano mo\u017cliwo\u015b\u0107 zawarcia umowy dotycz\u0105cej zrzeczenia si\u0119 zachowku. Szerzej t\u0119 umow\u0119 opisujemy w artykule <a href=\"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/umowa-zrzeczenia-sie-prawa-do-zachowku-jak-ja-wykorzystac-w-sukcesji-biznesu\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Umowa zrzeczenia si\u0119 prawa do\u202fzachowku \u2013 jak j\u0105\u202fwykorzysta\u0107 w\u202fsukcesji biznesu?<\/a>. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zasady zachowku ulegaj\u0105 powa\u017cnym zmianom wraz z wej\u015bciem w \u017cycie ustawy o fundacji rodzinnej \u2013 aby dowiedzie\u0107 si\u0119 wi\u0119cej przeczytaj nasz artyku\u0142 <a href=\"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/zasady-obliczania-zachowku-po-zalozeniu-fundacji-rodzinnej\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Czy&nbsp;za\u0142o\u017cenie fundacji rodzinnej zmieni zasady obliczania zachowku?<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>Micha\u0142 Walczak<\/em><\/p>\n\n\n\n<div style=\"height:38px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Powr\u00f3t do <a href=\"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/wszystko-zostaje-w-rodzinie\/\"><strong>PYTANIA I ODPOWIEDZI<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zachowek to uprawnienie, kt\u00f3re ma na celu zabezpieczenie interes\u00f3w spadkobierc\u00f3w ustawowych niezale\u017cnie od tego, kto zosta\u0142 powo\u0142any do dziedziczenia na podstawie testamentu. Zachowek chroni zatem interesy cz\u0142onk\u00f3w najbli\u017cszej rodziny, na wypadek gdyby uznali oni, \u017ce s\u0105 pokrzywdzeni przez spadkodawc\u0119 wskutek jego decyzji testamentowych, gdy nie otrzymali nic lub poni\u017cej kwot okre\u015blonych przez prawo spadkowe jako &hellip; <\/p>\n<p class=\"link-more\"><a href=\"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/zachowek-co-to-jest-kto-i-kiedy-moze-go-zadac\/\" class=\"more-link\">Continue reading<span class=\"screen-reader-text\"> &#8222;Zachowek \u2013 co to jest, kto i kiedy mo\u017ce go \u017c\u0105da\u0107?&#8221;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":398,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[98,4,19],"tags":[68,83,79],"class_list":["post-411","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wszystko-zostaje-w-rodzinie-czyli-przekazanie-firmy-innym-czlonkom-rodziny","category-artykuly","category-darowizna-i-zachowek","tag-darowizna","tag-zachowek","tag-zapis"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/411","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=411"}],"version-history":[{"count":15,"href":"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/411\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4906,"href":"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/411\/revisions\/4906"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/wp-json\/wp\/v2\/media\/398"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=411"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=411"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pragmatiq.pl\/zmianawarty\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=411"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}